كه گذشتگان با سرمايهء ملى چه مىكرده‌اند و غير چينيان به ديدنيهاى گذشتهء چين بيايند . اما امروز براى چينيها سرمايهء ملى و مايهء درآمد عمومى است . درحالىكه راهنماى دخمه براى ما از همين مطالب برمىگفت و قصهء گذشته مىسرود من با خود مىانديشيدم كه آن پادشاه جاه‌طلب از خود راضى كه چنين سرايى براى روزگاران نيستى خود برافراشت و چنين جلال و شكوهى بدان از سنگهاى مرمر و به اسلوبى استوار داد قصدش آن بود كه جبروت او پايا و ماندگار بماند و چنين هم شده است ! مردم چين و سياحان از اكناف عالم بدين دخمه مىآيند و پولى مىدهند و از آن ديدن مىكنند . پس چينيان ناگزير از آن‌اند كه به دقت و پاكيزگى به نگاهبانى آن بپردازند تا مردم امروز چين بتوانند روزهاى تفرج و تفريح خود را در آن بگذرانند . مسافتى مانده به در دخمه مجسمه‌هاى سنگى بزرگ از حيوانات در دو سوى جاده‌اى كه به دخمه مىرفته است نصب كرده بودند كه هنوز پابرجاست . . . به گفته شاعر سر « دخمه كردند سرخ و كبود » . مؤسسهء مركزى مليتها به مناسبت آنكه در چين اقوام مختلف « ديرينه فرهنگ » زندگى مىكنند مؤسسهء مركزى مليتها را در سال 1951 به وجود آورده‌اند . مركز اين مؤسسه در باغ بزرگ و باصفايى است . در دورهء انقلاب فرهنگى ، اين مؤسسه بسته شده بود و از سال 1972 دوباره جان گرفت . منظور از تأسيس اين مؤسسه تعليم دادن افراد مليتها و زبانهاى متعددست تا بتوانند تخصص اكتسابى را در خدمت قوم خود بگذارند . رئيس مؤسسه گفت در چين پنجاه و پنج قوم و مليت وجود دارد . از ميان آنها دانشجويان پنجاه و دو مليت در مؤسسه تحصيل مىكنند . مؤسسه داراى هشت شعبه است : تاريخ ، علوم سياسى ، زبانهاى مليتها ، زبان چينى ، هنر ، رياضى ، علوم ، مديريت . فعاليتهاى مؤسسه تعليماتى است و تحقيقاتى ، و در زمينهء تحقيقات بيشتر به تحقيق در تاريخ و زبان و مردمشناسى اقوام